معرفی نرم افزار Vensim

Vensim یک نرم افزار شبیه سازی برای سیستم های پویا می باشد، که توسط شرکت Ventana Systems ساخته شد .

هدف این نرم افزار کمک به شرکت ها در جهت پیدا کردن راه حل بهینه در موقعیت های مختلف می باشد که به تجزیه و تحلیل نیاز دارند و نیز جایی که لازم است

تمام نتایج ممکن از تصمیم گیری و پیاده سازی در آینده را بیابیم .

Vensim این توانایی را دارد که رفتار پویای سیستم ها را شبیه سازی کند، این سیستم ها را بدون یک نرم افزار شبیه سازی مناسب نمی توان تجزیه و تحلیل کرد،

به دلیل اینکه این سیستم ها با توجه به تأثیرات زیاد، بازخورد و غیره، غیر قابل پیش بینی هستند .

این نرم افزار با شناسایی حلقه های علیت (Causal Loop) و یافتن نقاط اهرمی (Leverage Points) به ما کمک می کند .

این نرم افزار همچنین توابع پویای دیگری را فراهم می کند از قبیل آرایه ها، آنالیز حساسیت مونت کارلو، بهینه سازی، واسط های برنامه کاربردی و غیره .

وضعیت های شبیه سازی شده ممکن است از بخش های مختلفی مانند، اقتصاد، تجارت، علم، بخش اجتماعی، محیط و غیره بیرون بیاید .

تاریخچه نرم افزار Vensim 

برای صرفه جویی در زمان و تلاش، شرکت Ventana Systems تصمیم گرفت که بازسازی نرم افزار قدیمی را متوقف نموده و ایجاد زبان شبیه سازی خود را آغاز کند که Vensim نامیده شد.

در سال ۱۹۸۸ Vensim : برای استفاده زبان C و محیط گرافیکی ویندوز ایکس refactor شد.

در سال ۱۹۹۱ : نسخه ۱٫۵۰ این نرم افزار همراه با قابلیت های اضافی برای مدل سازی سیستم های پویا منتشر شد.

در سال ۲۰۰۰ : توابع جدید زیادی به نسخه ۴٫۱ و ۴٫۲ این نرم افزار افزوده شد.

در سال ۲۰۱۲ : نسخه جدید به همراه توابع جدید به منظور سهولت در شبیه سازی به آن اضافه شد. و در حال حاضر نسخه ۶٫۱ آن ارائه شده است.

نرم افزار Vensim

نرم افزار Vensim

محیط نرم افزار Vensim

این نرم افزار واسطی را به کار میگیرد که می توان آن را به عنوان یک میز کار و مجموعه ای از ابزارها در نظر گرفت. پنجره اصلی این نرم افزار Workbench    می باشد، که همیشه شامل  TitleBar ,Menu ,Toolbar و ابزارهای تجزیه و تحلیل می باشد. زمانی که Vensim مدلی را باز می کند ابزارهای Sketch و همچنین نوار وضعیت نیز ظاهر می شوند . این نرم افزار رویکرد بی نظیری برای نمایش خروجی شبیه سازی دارد، به شما اجازه می دهد که به طور مداوم نتایج شبیه سازی را برای هر کدام از متغیرها روی  صفحه ببینید. در طول شبیه سازی، رفتار پویا برای تمام متغیرها در مدل ذخیره می شود. شما می توانید متغیر مورد علاقه خود را انتخاب کرده و با کلیک روی ابزار تجزیه و تحلیلی مناسب نتایج کامل تری را مشاهده کنید .

آموزش مقدماتی کار با نرم افزار VENSIM

یکی از اصلی ترین راه های بررسی یک سیستم و رفتارهای ناشی از تاثیر روابط علت و معلولی در سیستم این است رفتار آن را در طی یک مدت زمان معین بررسی نماییم. با توجه به ساختارهای موجود در سیستم ها و پیچیدگی آنها لازم است تا از نرم افزارها برای مدل سازی و بررسی آنها استفاده شود.

یکی از معروف ترین نرم افزار ها به منظور شبیه سازی رفتار یک سیستم، نرم افزار VENSIM می باشد. این نرم افزار با توجه به سادگی و جامعیت خود به محبوب ترین نرم افزار در این زمینه تبدیل شده است.

به طور کلی وقتی صحبت از شبیه سازی یک سیستم به میان می آید، منظور این است که می خواهیم رفتار یک سیستم را در طول زمان مورد بررسی قرار دهیم و عوامل تاثیر گذار بر سیستم را مشخص نموده و میزان تغییرات ناشی از تغییر یک واحد از این عوامل را اندازه گیری نماییم. برای نشان دادن یک سیستم و عوامل تاثیر گذار بر آن از روابط علت و معلولی استفاده می شود. در این روابط یک متغیر به عنوان علت و تغییر و متغیر دیگر به عنوان تغییر کننده در نظر گرفته می شود. برای درک بهتر سیستم باید روابط علت و معلولی در کنار یکدیگر در نظر گرفته شوند. به طور معمول مجموعه ی روابط علت و معلولی تشکیل یک حلقه و یا مجموعه ای از حلقه ها را می دهد که در علم پویایی های سیستم با نام حلقه های بازخوری معروف می باشد.

مقدار خالص زاد و ولد در یک کشور باعث تغییر در میزان جمعیت آن کشور می شود. از سوی دیگر جمعیت یک کشور نیز در میزان زاد و ولد کشور به طور مستقیم موثر است. به همین علت در تمام سیستم های دینامیکی نیاز است تا حلقه های بازخوری در نظر گرفته شود. این حلقه های هستند که باعث رشد مثبت و یا هدف جو در یک سیستم می شوند.

با توجه به توضیحات مختصری که داده شد می توانیم یک سیستم را در نرم افزار VENSIM مدل کنیم. برای مدل سازی نیاز است تا سیستم را به اجزای خود بشکنیم. عموما مدل های دینامیکی از اجزاء تشکیل شده است:

متغیر حالت:
این متغیر ها همواره نشان دهنده وضعیت یک سیستم هستند که مقدار انبارش در یک سیستم را نشان می دهند. در مثال ساده ای که در بالا ذکر شد متغیر جمعیت یک متغیر حالت است که مقدار موجود معیت را در هر لحظه نشان می دهد

متغیر نرخ:
فعل یا فعالیتی که متغیر نرخ را تغییر می دهد.

تبدیل کننده:
این نوع از متغیر ها معمولا مقدار ثابتی را نزد خود نگاه میدارند و باعث تحریک متغیر نرخ می شوند

فلش یا اتصال دهنده:
این جزء نشان دهنده رابطه میان متغیر ها است.

پس از رسم نمودار توسط این عناصر می توان معادله و یا تنظیمات مربوط به این حلقه بازخوری و یا سیستم را با استفاده از گزینه sim setup در بالای پنجره انجام داد. و با استفاده از گزینه simulate برای مدت زمان مشخص سیستم را بررسی نمود و تغییرات حاصل از متغیر نرخ و تاثیر آن بر متغیر حالت را زیر نظر قرار داد.

در انتها نرم افزار نمودار های تحلیلی و همچنین نمودار های تحلیل حساسیت را ارائه می نماید. این نمودار های و جداول در نوار ابزار سمت چپ نرم افزار قابل دسترسی است.

Post source : wikipg.com

درباره نویسنده

پروژه های بزرگ و کوچک زیادی را در داخل و خارج از کشور انجام داده ام. تمامی مطالبی که در اینجا می نویسم نیاز های روزانه من بوده است و کاربرد عملیاتی دارد. مطمئنا روزی به درد شما هم می خورد، پس با دقت بخوانید!

نوشته های مرتبط